Grimmige sfeer in kleine republiek

  (Door Rolf Weijburg)
   De oorlog was afgelopen en San Marino was er redelijk ongeschonden uit opgestaan. De fascisten verdwenen van het politieke toneel en San Marino werd in 1945 het eerste en enige westerse land met een democratisch gekozen communistisch bewind.
     In feite was het een coalitie van communisten en socialisten die tot in 1957 aan de macht bleef in de kleine republiek.
    Tot in 1957, toen het op vier na kleinste land ter wereld een heuse staatsgreep onderging. Een gebeurtenis die de geschiedenis zou ingaan als Le Fatti di Rovereta –  De Feiten van Rovereta.

Lam
    

Bij de algemene verkiezingen van 1955 won de Communistisch-Socialistische coalitie 35 van de 60 zetels in de Opperste en Algemene Raad. De Sammarinese Communistische Partij was nauw gelieerd aan de Russische communisten, maar toen de Russen in 1956 Hongarije binnenvielen trokken vijf communistische raadsleden zich uit protest terug uit de Raad waardoor er een 30/30 verhouding ontstond die het hele politieke apparaat lamlegde.
      Toen later nóg een communist de Raad verliet, had de regering opeens geen meerderheid meer en werd besloten om het parlement te sluiten en nieuwe verkiezingen uit te schrijven.

      De oppositie kwam in opstand en trok zich op 30 september 1957 terug in een oude loods in Rovereta tegen de noordelijke grens met Italië en riep een voorlopige regering uit die vrijwel direct door Italië, Frankrijk én de Verenigde Staten werd erkend.

Militairen

Om deze erkenning kracht bij te zetten stuurde Italië een klein contingent militairen naar de grens op slechts enkele meters afstand van de loods, zetel van de nieuwe regering.


Spanningen

De spanningen liepen danig op en beide kampen begonnen zich zelfs te bewapenen.
      De sfeer werd grimmig in de kleine republiek.
Er kwamen bedreigingen, de bevolking werd angstig.

      

Op 11 oktober trok de linkse regering haar conclusies en stapte op. Zonder verkiezingen uit te roepen trad een nieuwe regering van christendemocraten in coalitie met een nieuwe door de 6 communistische dissidenten gevormde Onafhankelijke Democratisch Socialistische Partij aan. Algemene verkiezingen volgden pas in 1959 en daarin behaalde de christendemocratische – sociaaldemocratische coalitie de grote meerderheid van de stemmen.


PPDS
De Sammarinese communistische partij werd in 1990 ontbonden en omgevormd tot de Sammarinese Democratische Progressieve Partij (PPDS) waarbij het hamer en sikkel logo in de vlag werd vervangen door een door Picasso getekende duif.
      De gebeurtenissen van 1957 bleven lange tijd onderwerp van discussie: was het een staatsgreep van rechts op links? Of was het links-politiek falen?

      Wat het ook was, jaren later zou bekend worden dat de Sammarinese christendemocraten nauwe banden onderhielden met de Amerikaanse regering en dat de CIA actief betrokken was bij het destabiliseren van de Sammarinese communistische regering.


Vooruitgang

Na 1959 zijn de politieke gemoederen in de oude republiek weer wat geluwd. Er kon weer aan de weg worden getimmerd. De weg vanuit Rimini werd een snelweg en de economie trok aan.  De oude economische basis van wijn en olijfolie werd verbreed met kleinschalige industrie. Keramiek, kleding, meubels, verf en dakpannen vonden hun weg naar het buitenland.

      Tegelijkertijd groeide de financiële sector enorm.

San Marino kon zich de afgelopen decennia ontwikkelen tot een levensstandaard die vergelijkbaar is met die in de rijkste gebieden van Italië. San Marino heeft meer auto’s dan inwoners.

      De belastingtarieven zijn er laag, lager dan in de rest van Europa, maar sinds 2009 staat San Marino niet meer op de lijst van belastingparadijzen. Het land werd lid van allerlei uitwisselingsprogramma’s voor fiscale informatie en ondertekent menig belastingverdrag met andere Europese landen.
      Ondanks die gelijktrekking met de Europese fiscale normen behoudt San Marino een gunstig klimaat voor buitenlandse investeerders.
De helft van ’s lands schatkist wordt gevuld met geld uit de financiële -  en, in mindere mate, de industriesector.

           
En de andere helft komt natuurlijk uit het toerisme.

 

 

Rolf Weijburg's
 A
tlas van de 25 kleinste landen in de wereld

KliHIER voor alle afleveringen