Reizen (316)

 

Zomer 2005

Meri-Tuuli: ''Het kan m'n laatste zijn''

           

Strindberg is één van de mooiste café’s in Helsinki. Een grote bar op de begane vloer waar verzorgd geklede mensen veel zwijgen. Als ze praten doen ze dat luid. Vaak in de nieuwste Nokia-telefoontjes. Fins product nietwaar. Op de eerste etage is een bibliotheek annex bar, waar je een boek kunt uitkiezen en lezen als je je drankje nuttigt. De glazen zijn natuurlijk van het prachtige Finse glasmerk Iittala. Met de mond geblazen wijn- en borrelglazen. 
      Het café ligt aan de Esplanade, een smal langgerekt parkje, dat aan beide zijden geflankeerd wordt door dure stijlvolle winkelstraten. Aan de noordzijde is dat de Pohjoisesplanadi. Op nummer 33 is Strindberg. De winkels in deze straat schreeuwen het Fins design uit. Meubilair, glas, hout, keukeninterieurs, badkamers, sauna’s, elektronica, sculpturen, grafstenen en doodskisten, keramiek, etsen, gravures, gala- en vrijetijdskleding, schoenen, speelgoed en babykleertjes. Alles zeer verantwoord.
      Introverte Finnen. Ja. Maar wel met smaak. 
Een vrouw van middelbare leeftijd komt aan ons tafeltje zitten. Waar we vandaan komen; hoe we het hier vinden; of we het niet fris vinden en -zomaar- of euthanasie inderdaad zo makkelijk is in Nederland. Ze komt uit Joensuu in het oosten van het land: Karelië .
      Dat treft. 
Daar zijn we namelijk al eens geweest. Als ik vraag of zij vindt dat Russisch Karelië weer terug naar Finland moet, kijkt zij mij verbaasd en verrast aan. Dat wij dit weten. Karelië is namelijk in 1939 tijdens de bloedige zogeheten winteroorlog bezet door de Russen en na afloop van de tweede wereldoorlog is een deel Russisch gebleven. Belangrijkste stad in dit ''bezette'' deel is Viborg, dat op zijn Fins Viipuri heet.
      Zij vindt -zoals trouwens veel Finnen-, dat het gebied eigenlijk terug moet, maar ze maakt zich er niet druk om. Het zou namelijk veel gedoe geven. Vrijwel alle Kareliërs, die er woonden zijn naar Finland gevlucht en hebben daar een –vaak- rijk bestaan opgebouwd . In Russisch Karelië wonen veelal voormalige bewoners uit de Siberische concentratiekampen, die geld kregen als ze zich in die uithoek wilden vestigen. 
      Het is er arm, armoedig, armzalig en erg crimineel. Geld is er nauwelijks in omloop. Ruilhandel is het. Als ik voor jou een vis vang, kom jij mijn dak repareren. Zoiets.

     'Wat moet je met zo’n gebied en met die mensen‘, zegt Meri-Tuuli zoals ze blijkt te heten. 
Meri-Tuuli drinkt wijn. Veel wijn. Op de achtergrond klinkt muziek; de Finse Tango. Heel toepasselijk want als we afscheid willen nemen zegt ze: ‘zullen we er nog één nemen‘. 
      En dan komt het:

      ‘HET KAN NAMELIJK MIJN LAATSTE ZIJN‘!

We worden stil. Buiten regent het inmiddels en ook de wind is aangewakkerd. De tango jankt.
      Binnen is ‘t warm, en sfeervol. 

‘Ja’, gaat ze even daarna door, ’want jullie hebben me nog helemaal niet gevraagd waarom ik in Helsinki ben en niet in Joensuu’.
      Dat is waar.
‘Waarom ben je in Helsinki en niet in Joensuu, Meri-Tuuli?’

‘Well’, zegt ze,'You Know''
      ‘Ik heb darmkanker en heb net maanden lang chemotherapie gehad. Morgen moet ik hier naar het Academisch Ziekenhuis en dan hoor ik of de therapie is aangeslagen. Die kans is overigens niet zo groot’. 
      We kijken haar aan, stellen een meelevende vraag en zeggen: ‘Laten we er dan nog maar eentje nemen’
Ze heft haar glas en zegt enigszins lodderig:

      ‘Op de euthanasie in Nederland’.

 

 

Voorjaar 2002

Melancholie in Sprookjesland

Ik ben vijf keer in Finland geweest. Altijd met de auto op de boot. Van Kiel naar Hanko, van Travemünde naar Helsinki, van Grisslehamn Zweden naar de Ǻland eilanden, van Stockholm naar de oude hoofdstad Turku en van Tallinn in Estland naar Helsinki. Vooral die laatste tocht was bijzonder. Het was maandagochtend. Aan boord heel veel Finse mannen, die een weekendje hadden gestapt in Tallinn. Het was nog voordat Estland lid was van de E.U.
      De wodka daar is even goed als de Finse, maar tienmaal zo goedkoop. Zij logeerden in het behoorlijk verloederde hotel Viru. Daar waren voldoende hoeren. Het hotel had de bijnaam Virus.
 
    

Aan dek van het schip en in de lounge hingen de doodvermoeide en nog half dronken mannen op stoelen en banken. Een enkeling was alweer aan het drinken en soms gingen ze meezingen met de muziek die aan boord van het schip werd gedraaid. Dat was een beetje eentonig, want er werden gedurende de overtocht van zo’n drie uur alleen maar Finse Tango’s gedraaid. Maar de mannen en trouwens ook de weinige Finse vrouwen aan boord vonden het prachtig. Hier en daar werd zelfs een dansje gemaakt. 

      De Tango is namelijk bijzonder populair in dat land. Er zijn beroemde componisten en vertolkers, er zijn Tango-Festivals en in cafe’s en restaurants hoor je het ook veel. Regelmatig gaan de mensen dansen en dan zie je werkelijk dat het al een lange traditie heeft. Ik heb ’t vaak aan Finnen gevraagd en die komen dan met verklaringen over de landsaard, de melancholie, de depressies, het hoge percentage zelfmoord, het barre klimaat (Er bestaan 35 woorden voor het verschijnsel sneeuw) , de donkere winters, de drankzucht en de ziel die gevoed moet worden met die nostalgische klanken.

      De tango in Finland kwam in 1910 rechtstreeks uit Argentinië. En het sloeg onmiddellijk aan. De beroemdste Finse tango is Satumaa (Sprookjesland) , gecomponeerd door Unta Mononen.

---Luister HIER naar Satumaa, uitgevoerd door ’t Saana ensemble.     

---En kijk eens naar dit prachtige filmpje van een Fins stel dat in de stromende regen een tango danst alsof het een wals is.

---En kijk eens HIER. De flashmob speelt zich af in een groot busstation te Helsinki. Een man zet een draagbare radio op de grond en laat de Tango horen.
      Hij gaat dansen met een partner en spoedig volgen veel meer mensen. Daar gaan ze die stugge Finnen. 

---En hoe het echt moet zien we HIER tijdens de Eurovision Dance Contest

   


 


 
Een eiland als hoofdstad


(Door Rolf Weijburg)

Alles in de Malediven, het op acht na kleinste land ter wereld, is een eiland.
      De hoofdstad is een eiland. De buitenwijk is het eiland er naast. Het dorp is een eiland verderop. Maar ook het vliegveld, de elektriciteitscentrale, de vuilnisbelt, de fabriek en natuurlijk de vele resort-hotels, ze hebben allemaal hun eigen eiland.
 
Brug    

Sinds september 2018 ligt er een fraaie, ruim twee kilometer lange en grotendeels met Chinees geld gefinancierde brug tussen Hulhule, het vliegveld-eiland en hoofdstad-eiland Male’: de Chinese-Maldives Friendship Bridge, handig “vermaledieft” tot Sinamale’-bridge


Ferry

Maar in 2011, moesten we vanuit het vliegveld nog overstappen op één van de talloze ferrybootjes die bijna 24 uur per dag tussen het vliegveld en de hoofdstad heen en weer pendelden.  Ze lagen afgemeerd aan een kade aan de westkant van Hulhule, beschermd door een aantal lange zeeweringen. Net als een busstation, ingedeeld naar gelang de bestemmingen.


Verbod

De meeste toeristen uit het British Airways vliegtuig waren overgestapt op watervliegtuigjes die zoemend als grote insecten af en aan vlogen van en naar verre resort-eilanden, of op luxe speedboten die naar de dichterbij gelegen resort-eilanden koers zetten, grote witte schuimslierten achter zich aantrekkend.
  
   

In het land gold nog het verbod om, als buitenlander, op één van de bewoonde eilanden te verblijven. Male’ en de eilanden van ’s lands zuidelijkste atol, Addu, waren uitzonderingen op die regel en je had als toerist dus de keuze om op een resort-eiland te verblijven of naar Male’ of Addu te gaan.
      Het idee om voor exorbitant hoge prijzen dagen lang samen met 100 toeristen vast te zitten op een eilandje waar je in een half uur omheen loopt, trok ons niet erg aan dus we kozen voor Male’ en zouden later ook Addu Atol aandoen.

Ships

Vanaf de ferryboot zagen we de grote zeeschepen voor anker wachtend op het moment dat ze konden worden gelost.
      Dat gebeurde soms door middel van kleine scheepjes die de lading op zee overhevelden.


Ring

De ring van havens die om het eiland heen ligt zijn voor de ferryboten, de lokale houten vissers- en vrachtscheepjes, de traditionele dhoni’s en de speedboten van de resorthotels. Alleen aan de westkant ligt een kleine containerterminal waar aan de enkele kade plek is voor één zeeschip tegelijk.
      De oversteek duurde maar een klein half uurtje. We voeren tussen twee lichtbakens op de zeeweringen door de ferryhaven in, namen gas terug en kwamen schurend tussen andere afgemeerde bootjes door met de boeg tegen de kade tot stilstand.


Relax Hotel

We checkten in in het Relax Hotel, net als de paar andere hotels in Male’ een eenvoudig hotel waar meer Maledivische, Indische en Arabische gasten logeerden dan westerlingen. We hadden een kamer met balkon waarvandaan je een fantastisch uitzicht had over het drukke vaarwater tussen hier en Hulhule en je de ferrybootjes de hele dag heen en weer zag varen.


Tetrapots

Male’ is met zijn amper twee vierkante kilometer één van de grootste eilanden van de Malediven.
      Net als alle andere Maledivische eilanden steekt ook Male’ hooguit twee meter boven de zeespiegel uit en om het eiland tegen hoge golven te beschermen zijn er duizenden tetrapods, vierpotige betonblokken, tegen de zeeweringen gestort.
      De bewoners zijn daar zo dankbaar voor, dat er een Tetrapod Monument is opgericht.


Mini-Manhttan

Maar Male’ wordt niet alleen door de zee bedreigd. Ook van binnenuit dreigt gevaar: Male’ barst uit zijn voegen. Met bijna 140.000 inwoners (één derde van de totale bevolking van de Malediven) is het niet alleen één van de dichtstbevolkte steden maar ook het op 7 na dichtstbevolkte eiland ter wereld.
      Overbevolkt dus. Het eiland is daardoor helemaal volgebouwd, de huizen vallen er bij wijze van spreken bijna van af. Omdat de bevolking blijft toenemen, groeien de huizen nu de lucht in en is Male’ aardig op weg om een soort mini-Manhattan te worden.
      Misschien als een wat cynische benadering van de werkelijkheid vertelt men er graag het verhaal dat in Male’ de meeste families zó klein behuisd zijn dat er te weinig ruimte is om iedereen op hetzelfde moment te laten slapen. Slapen moet in ploegendienst gebeuren en daarom lopen er in Male’ vierentwintig uur per dag mensen op straat.


Moderniteit

Dat is natuurlijk niet altijd zo geweest. In het begin van de jaren zestig van de vorige eeuw was Male’ nog een slaperig laagbouwstadje  onder de palmbomen. Er stond een paleis van de sultan en het stadje was ommuurd en voorzien van bastions en enkele fraaie poorten. In 1968, toen het sultanaat werd afgeschaft en de Malediven een republiek werden, beval de  nieuwe President Ibrahim Nasir om een grote stap richting moderniteit te zetten en alles wat herinnerde aan dat ouderwetse sultanaat te verwoesten.
      De muren werden afgebroken, de poorten verdwenen, het paleis werd onttakeld en Male’ verloor een groot deel van zijn cultureel erfgoed. Tegenwoordig is er dan ook, op de oude Vrijdag Moskee met haar typische toren-minaret en enkele oude huizen na, nog maar weinig over dat aan vroeger herinnert.


Scooters

Ervoor in de plaats is een drukke moderne stad gekomen, met smalle straatjes tussen als maar hoger wordende gebouwen. Er zijn betrekkelijk weinig personenauto’s, maar iedereen heeft een scooter en die moeten ook allemaal geparkeerd worden, waardoor alle straten aan één kant vol staan met geparkeerde scooters, nauwelijks ruimte overlatend voor het langsrijdende verkeer.


Overal scooters


 

Rolf Weijburg's
 A
tlas van de 25 kleinste landen in de wereld

KliHIER voor alle afleveringen

 

 

 

 

De 25 kleinste landen in de wereld

 

 
Rolf Weijburg is een Utrechts kunstenaar en maker van atlassen. Al jarenlang is hij bezig met het vervaardigen van een atlas van de 25 kleinste landen in de wereld.

Hij bezoekt al die landen, doet impressies op, schetst en fotografeert en maakt later in zijn atelier voor die atlas etsen van al die landen.

   Zijn reis vordert goed, want hij heeft inmiddels 23 landen bezocht. Micronesië en de Marshall eilanden zullen in een later stadium nog volgen.

     

 

Al die landen zijn van minst klein naar kleinst: (Nederland: 41.543 vierkante km)

São Tomé e Príncipe (1.001 vierkante kilometer), Kiribati, Bahrein, Dominica, Tonga, Singapore, Micronesië, Sint Lucia, Andorra, Palau, Seychellen, Antigua & Barbuda, Barbados, St. Vincent & de Grenadines, Grenada, Malta, Malediven, St. Kitts & Nevis, Marshall eilanden, Liechtenstein, San Marino, Tuvalu, Nauru, Monaco en Vaticaanstad (0.44 vierkante kilometer).


Reizen, afzien, ontdekken en improviseren

Hij stuurt mij met grote regelmaat reisverslagen, foto's, schetsen en andere parafernalia van zijn vorderingen.
      Noem het voorpublicaties.
Tot nu toe zijn verschenen:

Nauru 

1: Nauru; Rampeneiland 


Kiribati

2: Kiribati, 33 eilandjes in de Stille Zuidzee
3: Abaiang en Abemama
4: Transport
5: Banaba


Tuvalu

6: Een vliegveld/dorpsplein op Tuvalu
7: Mulitefala
8: Postzegels & een Internet-extensie
9: Vertrek uit Tuvalu


Tonga

10: Tonga, het laatste Polynesische koninkrijk
11: Tongatapu; ''Gezegend eiland''
12: Het religieuze leven
13: Van Lifuka naar Uoleva
14: Opmerkelijke kleding
15: Een kluwen dichtbegroeide eilanden
16: De eenzame eilanden
17: De mysterieuze Minerva Republiek


Palau

18: 't Eilandenrijk Palau
19: Babeldaob
20: Rock Islands
21: Peleliu Island
22: De slag om Peleliu 
23: Exorbitante schoonheid 


Dominica

24: Van Barbados naar Dominica (Cariben) 
25: Dominica Cariben 
26: Cruise-avonturen 
27: Een dagje toeren 
28: National trail


Saint Kitts & Nevis

29: Saint Kitts & Nevis Cariben 
30: Saint Kitts, Nevis & Anguilla 
31: Nevis 
32: The Narrows 
33: Basseterre 
79: Grijnzen in Basseterre


Antigua & Barbuda

34: Via Sint Eustatius naar Barbuda Cariben 
35: Barbuda 
36: Codrington
37: Redonda
38: Micro-Naties her en der 
39: Antigua 
40: Van Antigua naar Guadeloupe 
 
Seychellen

41: Seychellen (Indische Oceaan) 
42: Praslin Island
43: Mahé eiland 
44: De rumoerige Seychellen 
45: Van Praslin eiland naar La Digue 
46: De Lost Corner
47: The Outlying Islands 
 
Malta

48: Op naar Malta (Middellandse Zee) 
49: Malta 
50: De Orde van Malta
51: Valletta, hoofdstad van Malta 
52: Gozo
 
Liechtenstein

53: De eerste Liechtensteiner 
54: Prinsdom Liechtenstein 
55: ''Von und zu Liechtenstein" 
56: Belastingparadijs Liechtenstein 
57: ''Welcome to Liechtenstein'' 
58: Toeristisch Liechtenstein 


Saint Vincent & The Grenadines

59: Saint Vincent & The Grenadines 
60: De economie 
61: Wallilabou
62: Saint Vincent Cariben 
63: Kingstown Saint Vincent 
64: Bequia,
65: Mustique 
66: Canouan 
67: Union Island


Grenada

68: Grenada Cariben 
69: Grenada Cariben II 
70: Couleur Locale
71: Saint George's 
72: Grand Étang  
73: Grenada & zijn nootmuskaat
74: Carriacou 
75: Petite Martinique 
76: Afscheid van Petite Martinique 


São Tomé en Principe

77: São Tomé en Principe (Atlantische Oceaan)
78São Tomé en Principe (2; Vervolg)
80: São Tomé en Príncipe (3; Vervolg)  
81: SãoTomé-stad )
82 São Tomé
83: Ilha do Principe 
84: Een film op São Tomé e Príncipe 
85: Ilhéu das Rolas
86: Principe
87: Het eiland Principe
88: Het eiland Principe (Slot)

 
Bahrein

89: De eilandstaat Bahrein (Midden Oosten)
90: Toerisme
91: De King Fahd Causeway
92: Kamperen in Bahrein
93: Muharraq
94: Religie
95: Durrat

96: Hawar eilanden

 
San Marino

97: Landsenclave San Marino
98: Monte Titano
99: Monte Titano (2)
100: Knuffelrepubliek
101: Station San Marino Cittá
102: Rovereto
103: Repubblica di San Marino

 
Barbados

104: Atlantisch eiland
105: De Chattel Houses
106: Island in the Sun
107: Highway 7
108: Bridgetown
109: De Gullies

 
Malediven

110: Handel op de Malediven
111: Een schizofrene staat
112: Hoofdstadeiland Male'


 

 

Een Rus in een vijandig land

Hij had een koffer bij zich.
      Daar zat hij op. In het tasje op de grond een fles wodka. Daar nam hij af en toe een slokje uit.
In zijn baard zat stof. Hij had nog een enkele tand in zijn mond.
     Ik kwam hem in het voorjaar van 1998 tegen in Tasjkent, de hoofdstad van Oezbekistan.
Hij is een Rus en woonde al in dit land toen het nog bij de Sovjet-Unie hoorde.

Sinds de onafhankelijkheid in 1991 hebben de Russen het in dit centraal Aziatische land steeds moeilijker gekregen.
      ‘Zij’ zijn de voormalige bezetters en worden gediscrimineerd bij het krijgen van werk, het huren van huizen en het vestigingen van kleine ondernemingen.
      Steeds meer Russen vertrekken uit dit verder zeer corrupte en dictatoriaal geleide land.

De oude man had het niet druk. Oezbeken keken niet naar hem om en van de Russen moest hij het -zo te zien- ook al niet hebben.
      Ik heb hem wat geld gegeven.
En toen ging hij natuurlijk voor mij spelen en zingen. Er zit veel leed in zijn lied. Nostalgie ook.
     Het begint wat rommelig, want de man houdt zijn waardigheid, gaat er echt voor zitten en pakt mijn snoertje om beter in de microfoon te kunnen zingen.
      Luister HIER naar de eenzame muzikant.

 

 

Subcategorieën

Domar: Noord Bangladesh